België sluit zich aan als stichtend lid van het Speciaal Tribunaal voor de misdaad van agressie tegen Oekraïne
Vice‑eersteminister en minister van Buitenlandse Zaken Maxime Prévot heeft vandaag de Raad van Europa officieel laten weten dat België stichtend lid wil worden van het Speciaal Tribunaal voor de misdaad van agressie tegen Oekraïne.
“Wanneer een soevereine staat het slachtoffer wordt van een agressieoorlog, volstaat het niet om enkel militaire, humanitaire of wederopbouwhulp te bieden. De verantwoordelijken moeten ook ter verantwoording worden geroepen. Dat is precies waar dit Tribunaal voor staat: het vult een leemte in het internationaal recht en geeft een duidelijk signaal dat agressie tegen een soeverein land niet zonder gevolgen blijft”, zegt minister Prévot.
Waarom een speciaal tribunaal?
Het Internationaal Strafhof kan oorlogsmisdaden, misdaden tegen de menselijkheid en genocide vervolgen die in Oekraïne zijn gepleegd. Het kan echter het misdrijf agressie zelf niet behandelen, met name de beslissing om een soeverein land binnen te vallen. Een resolutie van de Veiligheidsraad om de zaak naar het Internationaal Strafhof te verwijzen, zou door een Russisch veto geblokkeerd worden.
Om die juridische leemte op te vullen, hebben Oekraïne en zijn partners meer dan twee jaar gewerkt aan de oprichting van een Speciaal Tribunaal binnen de Raad van Europa. In juni 2025 werd het Tribunaal officieel opgericht via een akkoord tussen de Raad van Europa en Oekraïne, samen met zijn statuten.
Hoe zal het Tribunaal werken?
Om het Tribunaal operationeel te maken, komt er binnen de Raad van Europa een stuurcomité in de vorm van een uitgebreid gedeeltelijk akkoord. Dat akkoord staat open voor zowel lidstaten als niet‑lidstaten van de Raad van Europa. Tweeëntwintig landen hebben al laten weten dat zij willen deelnemen.
De resolutie die het akkoord formeel opricht, wordt aangenomen tijdens de ministeriële vergadering van de Raad van Europa op 14 en 15 mei. Alle staten die vóór die datum hun deelname hebben bevestigd, worden erkend als stichtend lid.
België, trouw aan zijn traditie
België heeft een lange traditie in de internationale strijd tegen straffeloosheid. Als stichtend lid kan België van bij de start mee wegen op cruciale beslissingen, zoals het budget, de procesregels en de selectie van magistraten. Het engagement vormt ook een concrete steun aan Oekraïne, naast de militaire, humanitaire en wederopbouwhulp die België al verleent.
“België zet woorden om in daden. Ooit zal deze oorlog eindigen, en dan moeten de instrumenten van justitie klaarstaan. Als stichtend lid zitten we vanaf dag één mee aan tafel om daaraan bij te dragen”, besluit minister Prévot.