Maxime Prévot in Oekraïne: België investeert in de veerkracht en wederopbouw van het land

Vice-eersteminister en minister van Buitenlandse Zaken, Europese Zaken en Ontwikkelingssamenwerking Maxime Prévot brengt op 18 en 19 augustus een werkbezoek aan Oekraïne. In Kyiv en de regio Tsjernihiv zal hij de Oekraïense autoriteiten, vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld, jongeren en economische actoren ontmoeten. Hij bezoekt ook verschillende projecten die door België worden gesteund, met bijzondere aandacht voor economische wederopbouw, gezondheidszorg, opleiding en de re-integratie van veteranen. In de loop van het bezoek zullen nieuwe Belgische initiatieven in die domeinen worden voorgesteld.

Terwijl de oorlog voortduurt, zullen deze twee dagen grotendeels in het teken staan van het Oekraïne van morgen: de wederopbouw van het land, zijn economie, zijn instellingen en zijn weg naar de Europese Unie. België wil zijn steun op lange termijn verankeren, aan de zijde van de Oekraïners die vandaag al bouwen aan de toekomst van hun land. Dat vormt de rode draad van dit werkbezoek.

Bijna vier en een half jaar na het begin van de grootschalige Russische invasie blijven Russische aanvallen burgers doden en woningen, energie-infrastructuur en essentiële diensten treffen.

“Ook vandaag nog worden elke dag burgers gedood door Russische raketten en drones. We mogen niet wennen aan deze oorlog. België blijft Oekraïne helpen om zich te verdedigen en blijft de druk op Rusland opvoeren. De weg naar vrede kan niet lopen via de uitputting van Oekraïne. Onze steun moet Oekraïne in staat stellen stand te houden en te onderhandelen zonder de voorwaarden van Moskou te moeten ondergaan. Een duurzame vrede kan niet boven de hoofden van de Oekraïners worden beslist: ze moet aanvaardbaar zijn voor de mensen die hun land verdedigen en die al jarenlang de prijs van deze oorlog betalen. En Europa moet mee aan tafel zitten, omdat ook onze eigen veiligheid afhangt van de uitkomst van dit conflict”, benadrukt minister Prévot.

Als grenzen met geweld kunnen worden hertekend en het internationaal recht zonder gevolgen kan worden geschonden, wordt de veiligheid van heel Europa verzwakt. Een soeverein, stabiel en stevig in Europa verankerd Oekraïne versterkt daarentegen de stabiliteit van het continent.

Meer dan 4,4 miljard euro Belgische steun sinds 2022

België blijft inspelen op de militaire, humanitaire en meest dringende noden van Oekraïne. Tegelijk krijgt het partnerschap met het land steeds meer een langetermijnkarakter, opgebouwd rond drie prioriteiten: veiligheid, veerkracht en wederopbouw.

Sinds februari 2022 heeft België zich geëngageerd voor meer dan 4,4 miljard euro aan bilaterale militaire en civiele steun aan Oekraïne, bovenop zijn bijdragen via Europese en internationale mechanismen.

Dit jaar heeft België 100 miljoen euro uitgetrokken voor het PURL-mechanisme van de NAVO, net als in 2025. Die bijdrage past binnen het Belgische engagement om jaarlijks minstens één miljard euro aan militaire steun aan Oekraïne te besteden. De Belgische militaire steun bedraagt in 2026 meer dan 1,1 miljard euro.

Voor civiele hulp en wederopbouw werkt Enabel, het Belgische agentschap voor internationale samenwerking, rechtstreeks op het terrein samen met de Oekraïense autoriteiten en partners. Via BE-Relieve, waarvoor 150 miljoen euro is uitgetrokken, concentreert Enabel een groot deel van zijn activiteiten in de regio’s Kyiv en Tsjernihiv, met projecten op het vlak van gezondheidszorg, energie, onderwijs en beroepsopleiding.

Die projecten bieden een antwoord op de onmiddellijke gevolgen van de oorlog en bereiden tegelijk de toekomst voor. Zo leverde Enabel na aanvallen op het energienet onder meer 335 generatoren en 61 mobiele verwarmingseenheden. Daarnaast renoveert het ziekenhuizen en scholen, bouwt het schuilkelders en moderniseert het beroepsopleidingen.

BIO Invest, de Belgische Investeringsmaatschappij voor Ontwikkelingslanden, ondersteunt op haar beurt de Oekraïense privésector, de werkgelegenheid en essentiële infrastructuur. In Kyiv zal minister Prévot economische actoren ontmoeten om te spreken over het mobiliseren van privékapitaal voor een wederopbouw die voor heel wat Oekraïense bedrijven vandaag al begonnen is.

Tijdens het bezoek zullen ook nieuwe Belgische initiatieven worden voorgesteld op het vlak van gezondheidszorg, begeleiding van veteranen, beroepsopleiding en zullen er nieuwe investeringen in Oekraïense ondernemingen aangekondigd worden. Ze vertrekken allemaal vanuit dezelfde logica: een antwoord bieden op de gevolgen van de oorlog en tegelijk de capaciteiten versterken die Oekraïne nodig zal hebben om opnieuw op te bouwen.

Kyiv: historische banden, gericht op de toekomst

Het bezoek begint aan de Belgian Alley, in het historische hart van Kyiv. Die herinnert aan een vaak vergeten hoofdstuk in de relaties tussen beide landen. Aan het einde van de 19de en het begin van de 20ste eeuw behoorde België tot de belangrijkste buitenlandse investeerders in het huidige Oekraïne. Belgische ingenieurs en ondernemers droegen bij tot de industrialisering van het land, de eerste elektrische tramnetwerken en de beroemde kabelspoorweg van Kyiv. In de Donbas was de Belgische economische aanwezigheid zo groot dat de regio soms de “tiende Belgische provincie” werd genoemd.

Die geschiedenis geeft een bijzondere betekenis aan de nieuwe partnerschappen die vandaag rond de wederopbouw worden uitgewerkt. Minister Prévot zal de Belgian Alley bezoeken samen met zijn Oekraïense ambtgenoot Andrii Sybiha. Bij die gelegenheid zal de recent geïnstalleerde beiaard de Ode an die Freude, het Europese volkslied, laten weerklinken, voor een bilateraal onderhoud en een gezamenlijke persconferentie.

Beide ministers zullen spreken over de militaire en diplomatieke situatie, de vooruitzichten op een rechtvaardige en duurzame vrede, de Belgische en Europese steun, de druk op Rusland, de bilaterale relaties en de wederopbouw.

Minister Prévot ontmoet vervolgens vice-eersteminister voor Europese en Euro-Atlantische Integratie Vsevolod Chentsov. Ondanks de oorlog zet Oekraïne zijn hervormingen voort. De eerste twee clusters van de toetredingsonderhandelingen werden in juni en juli geopend. België steunt de verdere voortgang van dit proces op basis van verdienste, met bijzondere aandacht voor de rechtsstaat, de onafhankelijkheid van justitie en de strijd tegen corruptie.

“Die hervormingen zijn in de eerste plaats belangrijk voor de Oekraïners zelf. Een onafhankelijke justitie, sterke instellingen en een doeltreffende strijd tegen corruptie beschermen burgers, versterken hun vertrouwen in de staat en maken het land veerkrachtiger. Dat is de Europese keuze die de Oekraïners hebben gemaakt en die wij willen ondersteunen”, benadrukt minister Prévot.

Ook de economische dimensie zal een belangrijke plaats innemen. Minister Prévot ontmoet in Kyiv vertegenwoordigers van de privésector en de investeringswereld. Bedrijven die ondanks de oorlog blijven produceren, mensen tewerkstellen en investeren, zullen ook een centrale rol spelen in de wederopbouw van het land.

In de namiddag bezoekt de minister het Regionaal Ziekenhuis van Kyiv, waar hij patiënten en medische teams ontmoet en ziet hoe Belgische medische en technologische expertise bijdraagt aan de behandeling van zware verwondingen als gevolg van de oorlog.

De dag wordt afgesloten met een gesprek met jonge professionals, vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld, alumni van de Ukrainian Leadership Academy en veteranen. Hun burgerzin en democratische dynamiek vormen een van de troeven van Oekraïne en zullen een bepalende rol spelen in de wederopbouw en de Europese toekomst van het land. De minister zal met hen van gedachten wisselen over hervormingen, ondernemerschap en de rol die zij willen opnemen in het Oekraïne van morgen.

Tsjernihiv: van bezetting naar wederopbouw

Op woensdag 19 augustus zet minister Prévot zijn werkbezoek voort in de regio Tsjernihiv, die vanaf de eerste weken van de Russische invasie zwaar werd getroffen.

In Yahidne bezoekt hij de school waar Russische troepen in 2022 meer dan 360 inwoners, onder wie kinderen en ouderen, bijna een maand lang opsloten. De kelder draagt nog altijd de sporen van die gevangenschap: bewoners hielden er bij hoeveel dagen verstreken en schreven de namen neer van de mensen die stierven. Het gebouw wordt vandaag gerenoveerd en moet ook een herdenkingsplek worden.

Daarna bezoekt de minister samen met vertegenwoordigers van de Oekraïense autoriteiten het Regionaal Bloedtransfusiecentrum van Tsjernihiv. Het centrum bedient Tsjernihiv en de naburige regio Soemy, dicht bij het front. Met steun van Enabel en de expertise van Rode Kruis-Vlaanderen wordt het centrum momenteel gerenoveerd en uitgebreid om de capaciteit te vergroten en dichter bij de Europese normen te brengen.

Aan de Hogere Beroepsschool van Tsjernihiv ontmoet minister Prévot vervolgens jongeren die worden opgeleid voor technische beroepen. Enabel brengt er scholen, bedrijven en overheden samen om opleidingen beter te laten aansluiten bij de noden van de arbeidsmarkt. Vandaag de vakmensen opleiden die Oekraïne morgen nodig zal hebben voor de wederopbouw, vormt een van de centrale pijlers van het Belgische engagement.

Het werkbezoek eindigt in Novi Petrivtsi, in een middelbare school met ongeveer 600 leerlingen die zwaar door de oorlog werd getroffen. Met steun van Enabel werd er een nieuwe schuilkelder gebouwd, zodat leerlingen tijdens luchtalarmen hun lessen kunnen voortzetten. Ook de schoolkeuken werd gerenoveerd. Die laatste halte zal concreet tonen hoe de Belgische steun helpt om het onderwijs gaande te houden en het dagelijkse leven ondanks de oorlog te vrijwaren.

“In Yahidne draagt de kelder van een school nog altijd de sporen van de honderden burgers die Russische soldaten er opsloten. In Novi Petrivtsi kunnen kinderen vandaag blijven leren wanneer de sirenes afgaan. Tussen die twee plaatsen zien we het Oekraïne dat wij willen steunen: een land dat enorm geweld heeft doorstaan, maar zijn jongeren blijft opleiden, zijn democratie levend houdt en blijft bouwen aan zijn Europese toekomst. België wil zich blijvend engageren aan de zijde van dit veerkrachtige en toekomstgerichte Oekraïne”, besluit minister Prévot.